Etiket arşivi: 30. İstanbul Film Festivali (2011)

Jodaeiye Nader az Simin / Bir Ayrılık

جدایی نادر از سیمین

Festivalin en iyi filmlerinden biri de Jodaeiye Nader az Simin’di. Zaten film 2010 Berlin Altın Ayı en iyi film, en iyi kadın ve erkek oyuncu ödülleri almış. Bu tabi büyük bir başarı. Ancak bir diğer ve ilk olan başarıdan bahsetmek gerek ki o da kadın ve erkek oyuncu ödüllerinin tüm oyunculara verilmesi. Tabi bu tam anlamıyla merak uyandırıyor insanda, bir filmde herkes mi ödüllük oynar diye. Aynı merakla izledim filmi, ve sonuna kadar da hak verdim aldıkları ödüle…

Simin, kocası Nader ve kızı Termeh ve kayın pederi ile birlikte yaşamaktadır. Simin İran’dan gitmek istemektedir. Bu aslında alınan ortak bir karardır gereken tüm hazırlıklar aylarca uğraştan sonra yapılmıştır. Ancak gidiş zamanı yaklaştığında, Nader istemediğini belirtir. Bahane olarakta alzheimer hastası babasını gösterir. Onu geride bırakmak istememektedir. Bu sebeple Simin’in İran’dan gitme hayali suya batar.

Ancak Simin bunun altında kalmaz. Kocasına boşanma davası açar ve evi terk eder. Boşanma davası, İran yasalarına göre geçerli bir sebep olmadığından ve Nader istemediği için istediği gibi sonuçlanmaz. Simin ise kararlıdır eşyalarını toplar ve annesinin yanına gider. Giderken kızı Termeh’in de gelmesini ister ancak kız onunla gitmek istemez. Babasına göre nasılsa annesi kısa zaman sonra dönecektir.

Evde Simin’in olmaması işleri zorlaştırmıştır. Giderken ise yaşlı adama bakması için bir tanıdığı aracılığı ile Razieh adında genç bir kadını işe alır. Kadın kocasından habersiz işe başlamıştır. Bunun kimseye söylenmesini istemez. Ancak iki gün işe geldiğinde bir erkeğe bakması gerektiğinden bazı durumlardan rahatsız olur. Günah olacağı korkusu, kocasının öğreneceği korkusuyla birleşince üstünde büyük bir baskı oluşur. Sonunda, işi bırakacağını ancak yerine kocasının gelebileceğini onu işe alması için ricada bulunur.

Genç adam gelir iş konusunda anlaşırlar. Ancak ertesi gün ödemediği borçları yüzünden günü nezarette geçirince yine işe Rezieh gelir. Bir gün, Nader eve erken geldiğinde babasını evde yalnız ve yatağa tek kolu bağlanmış yerde bulur. Yaşlı adam ölümün eşiğine gelmiştir adeta. Nader buna sinirlenir. Üstüne üstlük çekmecedeki paralarda da eksik görünce iyice öfkelenir. Razieh döndüğünde, olaylar karışır. Kadını evden kovar. Kadın ise hakkı olan parayı almadan gitmem der. Ancak birde Nader onu hırsızlıkla suçlayınca Razieh daha da diretir evden çıkmamak için. Nader ise onu kapıdan ittirerek dışarı çıkartır.

Sonra bir haber alırlar ki Razieh hastanededir ve çocuğunu düşürmüştür. Kocasının da olaydan haberi olur ve mahkemeye başvururlar. Nader adam öldürmekten yargılanmaya başlar. Tabi bu esnada bir çok doğru yanlış ortaya çıkar.

Filmin en iyi tarafı hiç bir şeyi, zorla vermiyor olaması. İzleyici üzerinde kesinlikle şartlandırması yok. Film size her türlü ayrıntıyı vermiş ve olan bitene karşı kendi yargınızı sunmanızı bekliyor. Karakterler olaylar o kadar ayrıntılı verilmiş ki, izleyici olarak her şeye vakıfsınız. Bu kadar ayrıntı olmasına rağmen film oldukça seri ve sıkmadan ilerliyor. Seri derken aksiyon yok elbet. Ancak o kadar uzun diyaloglar var ki filmin lokomotifi durumunda. Ve her bir diyalog ince nüanslar içermekte. Zaman geçirelim diye boş boş lakırtılar yapılmamış. Kesinlikle kurgu ve senaryo çok başarılı. Böyle basit denebilecek bir konu bu kadar iyi işlenebilir.

Tabi bunların yanı sıra film küçük mesajlar vermekten de alıkoymuyor kendini. Tabi kurgu o kadar başarılı ki bu mesajları ister istemez alıyorsunuz. Artık günümüzde sırandan olan küçük yalanların, küçük günahların, nasıl büyük sorunlara yol açabileceği; sınıfsal, kültürel bakış açıları, din ve inançların insan hayatı üzerindeki etkileri her biri önümüze yorumsuz bir şekilde çıkıyor. Tabi buna en büyük yardımcı da mükemmel oyunculuklar.

Film kesinlikle izlenmesi gerekenler arasında. İran sinemasının en iyi filmlerinden birisi diyebiliriz film için. Kesinlikle tüm övgüleri hak ediyor…

Yönetmen – Senarist: Asghar Farhadi

Oyuncular:

Peyman Moaadi
Nader
Leila Hatami
Simin
Sareh Bayat
Razieh
Shahab Hosseini
Hodjat
Sarina Farhadi
Termeh

Linkler:

http://www.imdb.com/title/tt1832382/

http://film.iksv.org/tr/film/111

http://tr.wikipedia.org/wiki/Jodaeiye_Nader_az_Simin

Shit Year / Boktan Bir Yıl

Festival kapsamında Mayınlı Bölge sınıflandırması altında gösterilmiş film belkide bu sınıflandırmanın en iyi filmlerinden birisi. Yönetmen koltuğunda Cam Archer var aynı zamanda, filmin senaristide. Ancak film için bir nevi, Ellen Barkin filmi diyebiliriz. Kesinlikle oyunculuğunu konuşturmuş.

Shit Year, Colleen adlı emekliliğe ayrılmış başarılı bir oyuncunun içinde bulunduğu durumu anlatmakta. Colleen emekli olduğunu bir televizyon programında açıklar. Artık yeni bir projede görev almayacaktır. Yıllar önce bir arkadaşının tavsiyesi ile aldığı dağ köyündeki bir eve taşınma fikrindedir. Öyle ki Colleen kimin almasını tavsiye ettiğini, bu evi neden aldığını hatırlamamaktadır bile. Okumaya devam et

La dentellière / Dantelci Kız

Festival’in 30. Yılına özel olarak yapılan bölümde Isabelle Huppert’i daha yirmili yaşlardayken gördüğümüz bir filmi de vardı. Gördük ki Isabelle Huppert daha o zamandan sinemadaki varlığını ortaya koymuş. Film çekildiği 1978 tarihinde Cannes Kiliseler Birliği Ödülü, BAFTA Gelecek Vaat Eden Kadın Oyuncu ödülünü 1980 yılında ise İtalya David di Donatello  En İyi Yabancı Kadın Oyuncu ödülünü almış. Aslında kiliseler birliği ödülünü neden almış pek çıkaramadım ama belki yazının ilerleyen satırlarında aklıma bir şeyler gelebilir konu ile ilgili.

Pomme annesi ile birlikte yaşamaktadır. Pomme sessiz, sakin, içine kapalı genç bir kızdır. Bir kuaförde çırak olarak bahşiş karşılığında çalışmaktadır. İş yerinde yardımcısı olduğu Marylène ile çok iyi anlaşmaktadırlar. İş haricinde de görüşmektedirler. Pomme, Marylène’e gizli gizli hayranlık beslemektedir. Okumaya devam et

Ayneh / Ayna

İranlı yönetmen Jafar Panahi‘nin 1998 yılında, 1997 Locarno Altın Leopar, 1998 İstanbul Altın Lale, 1998 Singapur En İyi Asyalı Yönetmen ödüllerini kazandığı filmi Ayneh. 2009’da Ahmedinejad’ın cumhur başkanı ilan edilmesinin ardından çıkan olaylarda hiç bir açıklama yapılmadan yönetmen, İran İslam Cımhuriyetine karşı film yapacağı açılmaması ile tutuklanmış ve kendisine film çekme yasağı getirilmiştir. Tabi tam bir açıklama yapılmamıştır tutuklanması hakkında. Okumaya devam et

Rabbit Hole / Mutluluğun Peşinde

Pulitzer ödüllü oyundan uyarlanan Rabbit Hole, sadece Nicole Kidman‘ı izlemek isteyenler için, biçilmiş kaftan. Ama anlıyoruz ki artık Nicole Kidman‘da yaşlanmış. Bu filmde pek yaşlı gördük kendisini. Film geçtiğimiz Oscarlar’da adaymış. Filmi izlemesem haberim olmayacaktı. Zaten film doksan dakika sıkıntıdan başka bir şey vermiyor size.

Son dönemlerde çok karşılaştığımız modern zaman draması karşımızda. Zengin bir ailenin dört yaşındaki çocuklarının ölümünden sonra düştükleri psikolojik bunalımı anlatmaya çalışmış film. Anlatmaya çalışmış diyorum çünkü film bize bunu vermiyor. Ancak taktir etmem lazım ki film ABD yapımı olmasına rağmen, ırkçı, milliyetçi, söylemler göremiyoruz. Bu arada filmde aklınızda kalan şey, bagaj kapağı otomatik olarak kapanan araba… Bundan ötesi yok… Okumaya devam et